Tamga Network

Bölüm 2 · 4/8

Doğrulanabilir belge

Doğrulanabilir belge (credential) nedir, içinde ne vardır, kâğıt belgeden farkı nedir.

5 dk

Doğrulanabilir belgeKurumun imzası ve mührüyle bir dijital belge kartı.ÖRNEK ÜNİVERSİTESİMezuniyet belgesiad soyadAyşe YılmazbölümBilgisayar Müh.tarih2026kurum imzasıimza: ES256 · kurum sertifikası

Önceki sayfalarda hash, anahtar, imza ve sertifikayı gördük. Şimdi bunların hepsini bir araya getiren şeye geliyoruz: credentialBir kurumun bir kişi hakkındaki bilgileri imzalayıp kişinin cüzdanına verdiği dijital belge.. Diploma, öğrenci belgesi, bilet, meslek belgesi, kimlik belgesi: hepsi bu biçimde verilebilir.

İçinde ne var?

  • Belge veren: belgeyi hangi kurumun verdiği (ve kurumun sertifikası).
  • Belge türü:bunun bir diploma mı, bilet mi olduğu. Tamga'da her türün kalıcı bir adı ve kuralları vardır.
  • Bilgiler: ad, bölüm, mezuniyet tarihi, koltuk numarası gibi asıl içerik.
  • Geçerlilik: ne zaman verildiği, ne zamana kadar geçerli olduğu.
  • Durum bağlantısı: iptal edilip edilmediğinin nereden öğrenileceği.
  • Kişiye bağ: belgenin bağlı olduğu cüzdan anahtarı.
  • İmza: bütün bunların üzerine kurumun dijital imzası.

Kişiye bağ: kopyalanamayan belge

Bir PDF'i herkes kopyalayıp başkasına gönderebilir. Doğrulanabilir belge ise verildiği anda kişinin telefonundaki bir anahtara bağlanır. Belge gösterilirken cüzdan bu anahtarla küçük bir kanıt daha imzalar: holder bindingBelgenin, cüzdandaki bir anahtara bağlanması; belgeyi yalnız o anahtarı tutan cüzdan gösterebilir.. Belgenin bir kopyası başkasının eline geçse bile o anahtar olmadan gösterilemez.

Kâğıttan farkı

  • Bir insan değil, yazılım denetler; saniyeler sürer.
  • Sahte belge imza denetiminden geçemez.
  • Bilgiler tek tek gösterilebilir; bütün belgeyi vermek gerekmez.
  • İptal edildiğinde doğrulayan bunu anında öğrenir.

Özet

  • Doğrulanabilir belge; belge veren, tür, bilgiler, geçerlilik, durum bağlantısı, kişiye bağ ve imzadan oluşur.
  • Belge kişinin cüzdan anahtarına bağlıdır; kopyası başkasının işine yaramaz.
  • Ortak belge türleri sayesinde belge her ülkede aynı biçimde okunur.

Daha derine

Teknik ayrıntılar ve bağlayıcı kurallar: